Frazlibro

eo Konjunkcioj 4   »   ti መስተጻምር 4

97 [naŭdek sep]

Konjunkcioj 4

Konjunkcioj 4

97 [ተስዓንሸውዓተን]

97 [tesi‘anishewi‘ateni]

መስተጻምር 4

mesitets’amiri 4

Elektu kiel vi volas vidi la tradukon:   
esperanto tigrinjo Ludu Pli
Li endormiĝis kvankam la televidilo estis ŝaltita. ተለቪ---ተ--- ከሎ፣ድ-ስ ----፣ ። ተ____ ተ___ ከ_____ ወ____ ። ተ-ቪ-ን ተ-ሊ- ከ-፣-ቃ- ወ-ዱ-፣ ። ------------------------- ተለቪዦን ተወሊዑ ከሎ፣ድቃስ ወሲዱዎ፣ ። 0
televīzhoni-t-we-ī----elo፣--k-asi-w--ī-u-o፣-። t__________ t_______ k___________ w________ ። t-l-v-z-o-i t-w-l-‘- k-l-፣-i-’-s- w-s-d-w-፣ ። --------------------------------------------- televīzhoni tewelī‘u kelo፣dik’asi wesīduwo፣ ።
Li ankoraŭ restis kvankam jam malfruis. መስ--እ-ከ-፣-ገ- -----። መ__ እ____ ገ_ ኣ_____ መ-ዩ እ-ከ-፣ ገ- ኣ-ከ-ን- ------------------- መስዩ እንከሎ፣ ገና ኣይከደን። 0
mes--u -ni-el-፣--e-- -yik-d---። m_____ i_______ g___ a_________ m-s-y- i-i-e-o- g-n- a-i-e-e-i- ------------------------------- mesiyu inikelo፣ gena ayikedeni።
Li ne venis kvankam ni fiksis rendevuon. ተቋጺ-- ---ለ- ፣--ይ-ጸን-። ተ____ እ____ ፣ ኣ____ ። ተ-ጺ-ና እ-ከ-ና ፣ ኣ-መ-ን ። --------------------- ተቋጺርና እንከለና ፣ ኣይመጸን ። 0
t-k’----’-r--a--nikelena-- -y--e-s’-n--። t_____________ i________ ፣ a__________ ። t-k-w-t-’-r-n- i-i-e-e-a ፣ a-i-e-s-e-i ። ---------------------------------------- tek’wats’īrina inikelena ፣ ayimets’eni ።
La televidilo estis ŝaltita. Li tamen endormiĝis. እቲ-ተ-ቪ-ን-ተ-ሊ- --፣ ኮይኑ-ግ--ድቃ--ወሲዱዎ። እ_ ተ____ ተ___ ኔ__ ኮ__ ግ_ ድ__ ወ____ እ- ተ-ቪ-ን ተ-ሊ- ኔ-፣ ኮ-ኑ ግ- ድ-ስ ወ-ዱ-። ---------------------------------- እቲ ተለቪዦን ተወሊዑ ኔሩ፣ ኮይኑ ግን ድቃስ ወሲዱዎ። 0
itī --le-īz--ni tewel-‘- -ēr-- --y--u g-ni-d-------w-sī-uwo። i__ t__________ t_______ n____ k_____ g___ d______ w________ i-ī t-l-v-z-o-i t-w-l-‘- n-r-፣ k-y-n- g-n- d-k-a-i w-s-d-w-። ------------------------------------------------------------ itī televīzhoni tewelī‘u nēru፣ koyinu gini dik’asi wesīduwo።
Jam malfruis. Li tamen ankoraŭ restis. መሲ- -ዩ ኔ-- --ኑ--ን-ገና --ከደ-። መ__ እ_ ኔ__ ኮ__ ግ_ ገ_ ኣ_____ መ-ዩ እ- ኔ-። ኮ-ኑ ግ- ገ- ኣ-ከ-ን- --------------------------- መሲዩ እዩ ኔሩ። ኮይኑ ግን ገና ኣይከደን። 0
mesīyu --u-nē-u።----i-u --n- -e-a-ayikeden-። m_____ i__ n____ k_____ g___ g___ a_________ m-s-y- i-u n-r-። k-y-n- g-n- g-n- a-i-e-e-i- -------------------------------------------- mesīyu iyu nēru። koyinu gini gena ayikedeni።
Ni fiksis rendevuon. Li tamen ne venis. ተ-ጺር--ኔር-- እን- ኮነ ግ- -ይ----። ተ____ ኔ___ እ__ ኮ_ ግ_ ኣ____ ። ተ-ጺ-ና ኔ-ና- እ-ተ ኮ- ግ- ኣ-መ-ን ። ---------------------------- ተቋጺርና ኔርና። እንተ ኮነ ግን ኣይመጸን ። 0
t-k---t--ī--na -ēr---። -n--- -o-e-g--- --im--s’--i-። t_____________ n______ i____ k___ g___ a__________ ። t-k-w-t-’-r-n- n-r-n-። i-i-e k-n- g-n- a-i-e-s-e-i ። ---------------------------------------------------- tek’wats’īrina nērina። inite kone gini ayimets’eni ።
Kvankam li ne havas stirpermesilon, li stiras. ሽሕ-ኳ ----መዘ-ሪ -----------፣ መ-ና -ዝው- -ዩ። ሽ___ ፍ__ መ___ ኣ____ እ___ ፣ መ__ ይ___ ኢ__ ሽ-‘- ፍ-ድ መ-ወ- ኣ-ሃ-ዎ እ-በ- ፣ መ-ና ይ-ው- ኢ-። --------------------------------------- ሽሕ‘ኳ ፍቓድ መዘወሪ ኣይሃልዎ እምበር ፣ መኪና ይዝውር ኢዩ። 0
s-iḥ--kw--fi-̱’a---m--e-------iha-i-o -mi-----፣ -e--na-----wir----u። s________ f______ m_______ a________ i______ ፣ m_____ y_______ ī___ s-i-̣-‘-w- f-k-’-d- m-z-w-r- a-i-a-i-o i-i-e-i ፣ m-k-n- y-z-w-r- ī-u- --------------------------------------------------------------------- shiḥi‘kwa fiḵ’adi mezewerī ayihaliwo imiberi ፣ mekīna yiziwiri īyu።
Kvankam la vojo glitigas, li rapide veturas. ሽ-‘ኳ ጽር-ያ ለማጽ -----ጢ- እዩ -ዝ--። ሽ___ ጽ___ ለ__ ከ_ ቀ___ እ_ ዝ____ ሽ-‘- ጽ-ግ- ለ-ጽ ከ- ቀ-ጢ- እ- ዝ-ው-። ------------------------------ ሽሕ‘ኳ ጽርግያ ለማጽ ከሎ ቀልጢፉ እዩ ዝዝውር። 0
s-i-̣-‘--a---’ir-gi-a --ma------e-o k’-lit’ī-u i-u -izi--r-። s________ t_________ l_______ k___ k_________ i__ z________ s-i-̣-‘-w- t-’-r-g-y- l-m-t-’- k-l- k-e-i-’-f- i-u z-z-w-r-። ------------------------------------------------------------ shiḥi‘kwa ts’irigiya lemats’i kelo k’elit’īfu iyu ziziwiri።
Kvankam li ebrias, li biciklas. ሰኺ--ከሎ ብሽ-ለ---ዝ-ር። ሰ__ ከ_ ብ____ ይ____ ሰ-ሩ ከ- ብ-ግ-ታ ይ-ው-። ------------------ ሰኺሩ ከሎ ብሽግለታ ይዝውር። 0
seẖī---ke-- bis-i--let- y-z--i-i። s_____ k___ b__________ y________ s-h-ī-u k-l- b-s-i-i-e-a y-z-w-r-። ---------------------------------- seẖīru kelo bishigileta yiziwiri።
Li ne havas stirpermesilon. Li tamen stiras. ፍቓድ --ወ---ብሉን። ኮ-ኑ -----ውር ---። ፍ__ መ___ የ____ ኮ__ ግ_ ይ___ ኢ_ ። ፍ-ድ መ-ወ- የ-ሉ-። ኮ-ኑ ግ- ይ-ው- ኢ- ። ------------------------------- ፍቓድ መዘወሪ የብሉን። ኮይኑ ግን ይዝውር ኢዩ ። 0
fiḵ--d- --zew--ī ---i-u-i። ---in----n- yi-i-ir- ----። f______ m_______ y________ k_____ g___ y_______ ī__ ። f-k-’-d- m-z-w-r- y-b-l-n-። k-y-n- g-n- y-z-w-r- ī-u ። ------------------------------------------------------ fiḵ’adi mezewerī yebiluni። koyinu gini yiziwiri īyu ።
La vojo glitigas. Li tamen rapide veturas. እቲ ጽ--- -ማጽ እ---እ--ኾ- ---ቀ--- እ- ዝ-ው-። እ_ ጽ___ ለ__ እ__ እ____ ግ_ ቀ___ እ_ ዝ____ እ- ጽ-ግ- ለ-ጽ እ-። እ-ተ-ነ ግ- ቀ-ጢ- እ- ዝ-ው-። -------------------------------------- እቲ ጽርግያ ለማጽ እዩ። እንተኾነ ግን ቀልጢፉ እዩ ዝዝውር። 0
itī--s--r--iy--le-ats-i-i-u- inite--one-gini k-------f- iy- -i----ri። i__ t_________ l_______ i___ i________ g___ k_________ i__ z________ i-ī t-’-r-g-y- l-m-t-’- i-u- i-i-e-̱-n- g-n- k-e-i-’-f- i-u z-z-w-r-። --------------------------------------------------------------------- itī ts’irigiya lemats’i iyu። initeẖone gini k’elit’īfu iyu ziziwiri።
Li ebrias. Li tamen biciklas. ንሱ --ሩ------ይኑ ግ--ብብ-ግ-ታ -ዝ-ር። ን_ ሰ__ እ__ ኮ__ ግ_ ብ_____ ዝ____ ን- ሰ-ሩ እ-። ኮ-ኑ ግ- ብ-ሽ-ለ- ዝ-ው-። ------------------------------ ንሱ ሰኺሩ እዩ። ኮይኑ ግን ብብሽግለታ ዝዝውር። 0
n-s--s--̱--u-iy-።-ko---u -in- bib---i-ileta--izi-ir-። n___ s_____ i___ k_____ g___ b____________ z________ n-s- s-h-ī-u i-u- k-y-n- g-n- b-b-s-i-i-e-a z-z-w-r-። ----------------------------------------------------- nisu seẖīru iyu። koyinu gini bibishigileta ziziwiri።
Ŝi ne trovas laboron kvankam ŝi studis. ሽ-‘ኳ ተ-----ላ-ቦ----ሕ--ይ---በ--፣ ። ሽ___ ተ___ ከ_ ቦ_ ስ__ ኣ________ ። ሽ-‘- ተ-ሂ- ከ- ቦ- ስ-ሕ ኣ-ት-ኸ-ት-፣ ። ------------------------------- ሽሕ‘ኳ ተማሂራ ከላ ቦታ ስራሕ ኣይትረኸበትን፣ ። 0
sh--̣i-kw- t---h-ra-k--a--o-a s---h-i-ay---r-h-ebet-n-፣-። s________ t_______ k___ b___ s_____ a_______________ ። s-i-̣-‘-w- t-m-h-r- k-l- b-t- s-r-h-i a-i-i-e-̱-b-t-n-፣ ። --------------------------------------------------------- shiḥi‘kwa temahīra kela bota siraḥi ayitireẖebetini፣ ።
Ŝi ne vizitas kuraciston kvankam ŝi havas dolorojn. ቃን--ከ-ዋ፣--------ትኸይ-ን--ያ፣ ቃ__ ከ_____ ሓ__ ኣ_____ እ__ ቃ-ዛ ከ-ዋ-ና- ሓ-ም ኣ-ኸ-ድ- እ-፣ ------------------------- ቃንዛ ከለዋ፣ናብ ሓኪም ኣትኸይድን እያ፣ 0
k’an--a----e-----b--ḥ-kī-i -ti----id--i ---፣ k______ k__________ ḥ_____ a__________ i___ k-a-i-a k-l-w-፣-a-i h-a-ī-i a-i-̱-y-d-n- i-a- --------------------------------------------- k’aniza kelewa፣nabi ḥakīmi atiẖeyidini iya፣
Ŝi aĉetas aŭton kvankam ŝi ne havas monon. ፣ገንዘ- -ይ-- -ላ-መኪ- ትገ--። ፣____ ዘ___ ከ_ መ__ ት____ ፣-ን-ብ ዘ-ብ- ከ- መ-ና ት-ዝ-። ----------------------- ፣ገንዘብ ዘይብላ ከላ መኪና ትገዝእ። 0
፣ge-ize-i-zeyib-l- k--a me--n---i-e-i--። ፣________ z_______ k___ m_____ t________ ፣-e-i-e-i z-y-b-l- k-l- m-k-n- t-g-z-’-። ---------------------------------------- ፣genizebi zeyibila kela mekīna tigezi’i።
Ŝi studis. Ŝi tamen ne trovis laboron. ዩ----ቲ --ኣ ከንሳ-ዝኾ--ቦ--ስ-- -------ን-እያ። ዩ_____ ወ__ ከ__ ዝ__ ቦ_ ስ__ ኣ_______ እ__ ዩ-ቨ-ስ- ወ-ኣ ከ-ሳ ዝ-ነ ቦ- ስ-ሕ ኣ-ት-ኸ-ት- እ-። -------------------------------------- ዩኒቨርስቲ ወዲኣ ከንሳ ዝኾነ ቦታ ስራሕ ኣይትረኸበትን እያ። 0
y----e-is-t- w--ī---k--i-a ----one--ota -ir-h-- -y-t-r--̱e-e-ini--ya። y___________ w_____ k_____ z_____ b___ s_____ a______________ i___ y-n-v-r-s-t- w-d-’- k-n-s- z-h-o-e b-t- s-r-h-i a-i-i-e-̱-b-t-n- i-a- --------------------------------------------------------------------- yunīverisitī wedī’a kenisa ziẖone bota siraḥi ayitireẖebetini iya።
Ŝi havas dolorojn. Ŝi tamen ne vizitas kuraciston. ቃንዛ --ዋ። እን-ኾ--ግን ----ኪም-ኣይ--ይ-ን--ያ። ቃ__ ከ___ እ____ ግ_ ና_ ሓ__ ኣ______ እ__ ቃ-ዛ ከ-ዋ- እ-ተ-ነ ግ- ና- ሓ-ም ኣ-ት-ይ-ን እ-። ------------------------------------ ቃንዛ ከለዋ። እንተኾነ ግን ናብ ሓኪም ኣይትኸይድን እያ። 0
k’-ni----elew-- i---e-̱-ne----- -abi ---k-mi-a-i-ih--yi-ini i-a። k______ k______ i________ g___ n___ ḥ_____ a____________ i___ k-a-i-a k-l-w-። i-i-e-̱-n- g-n- n-b- h-a-ī-i a-i-i-̱-y-d-n- i-a- ---------------------------------------------------------------- k’aniza kelewa። initeẖone gini nabi ḥakīmi ayitiẖeyidini iya።
Ŝi ne havas monon. Ŝi tamen aĉetas aŭton. ን---ን-ብ-የ--ን- --ኑ ---መኪ- ትገ--። ን_ ገ___ የ____ ኮ__ ግ_ መ__ ት____ ን- ገ-ዘ- የ-ላ-። ኮ-ኑ ግ- መ-ና ት-ዝ-። ------------------------------ ንሳ ገንዘብ የብላን። ኮይኑ ግን መኪና ትገዝእ። 0
n-sa -e----bi--ebila-i- --y-nu--i-i --kīna--ig--i--። n___ g_______ y________ k_____ g___ m_____ t________ n-s- g-n-z-b- y-b-l-n-። k-y-n- g-n- m-k-n- t-g-z-’-። ---------------------------------------------------- nisa genizebi yebilani። koyinu gini mekīna tigezi’i።

La junuloj kaj la maljunuloj malsame lernas

La infanoj relative rapide lernas lingvojn. Tio ĝenerale pli longe daŭras por la plenkreskuloj. Sed la infanoj ne lernas pli bone ol la plenkreskuloj. Ili nur alie lernas. Lernante lingvojn, la cerbo devas aparte multon plenumi. Ĝi devas multajn aferojn paralele lerni. Kiam oni lernas lingvon, ne sufiĉas cerbumi pri ĝi. Oni ankaŭ devas lerni prononci la novajn vortojn. La parolaj organoj tiucele devas lerni novajn movojn. La cerbo devas ankaŭ lerni reagi al novaj situacioj. Komuniki en fremda lingvo estas defio. La plenkreskuloj tamen lernas lingvojn malsame laŭ la aĝo. 20 aŭ 30jaraĝe la homoj ankoraŭ havas lernan kutimon. La lernejaj aŭ studaj jaroj ankoraŭ ne tiom foras en la pasinteco. La cerbo do estas bone trejnita. Ĝi tial povas lerni fremdajn lingvojn trealtnivele. La homoj aĝantaj inter 40 kaj 50 jaroj jam multon lernis. Ilia cerbo profitas el tiu sperto. Ĝi bone povas kombini novajn enhavojn kun malnova scio. Tiuaĝe ĝi plej bone lernas aferojn kiujn ĝi jam konas. Temas ekzemple pri lingvoj similantaj pli frue lernitajn lingvojn. 60 aŭ 70jaraĝe la homoj ĝenerale havas multe da tempo. Ili povas ofte praktiki. Tio aparte gravas por la lingvoj. La maljunuloj aparte bone lernas ekzemple la fremdajn skribojn. Sed oni povas sukcese lerni ĉiuaĝe. La cerbo povas formi novajn nervajn ĉelojn eĉ postpuberaĝe. Kaj tion ĝi cetere ŝatas fari…