Үст--де---л-----а- ---ьто да жоқ.
Ү______ ш_____ д__ п_____ д_ ж___
Ү-т-н-е ш-л-а- д-, п-л-т- д- ж-қ-
---------------------------------
Үстінде шалбар да, пальто да жоқ. 0 Üs-i-de--a-ba--da,--al----a----.Ü______ ş_____ d__ p____ d_ j___Ü-t-n-e ş-l-a- d-, p-l-o d- j-q---------------------------------Üstinde şalbar da, palto da joq.
Б-ра- ол ада-----р-----ы.
Б____ о_ а___ ж__________
Б-р-қ о- а-а- ж-у-а-а-д-.
-------------------------
Бірақ ол адам жаурамайды. 0 B---q-----d-- j-w---a-dı.B____ o_ a___ j__________B-r-q o- a-a- j-w-a-a-d-.-------------------------Biraq ol adam jawramaydı.
Nowoczesne języki mogą być badane przez lingwistów.
Do tego używa się różnych metod.
Jak jednak mówili ludzie przed tysiącami lat?
Odpowiedź na to pytanie jest bardzo trudna.
Mimo to naukowcy zajmują się tym od dawna.
Chcieliby dowieść, jak mówiono dawniej.
W tym celu próbują zrekonstruować stare formy językowe.
Amerykańscy naukowcy dokonali fascynującego odkrycia.
Przeanalizowali ponad 2 000 języków.
Badali przy tym przede wszystkim budowę zdań.
Wynik ich badań jest bardzo interesujący.
Prawie połowa języków ma budowę S-O-V.
Oznacza to zasadę: podmiot (Subjekt), dopełnienie (Objekt), czasownik (Verb).
Ponad 700 języków naśladuje model S-V-O.
A około 160 języków funkcjonuje według systemu V-S-O.
Wzór V-O-S jest stosowany tylko w około 40 językach.
120 języków wykazuje formy mieszane.
O-V-S i O-S-V to natomiast znacznie rzadsze systemy.
Większość badanych języków korzysta więc z zasady S-O-V.
Do nich należy na przykład perski, japoński i turecki.
Większość istniejących języków naśladuje natomiast wzór S-V-O.
W rodzinie indoeuropejskiej dominuje dzisiaj właśnie ta budowa zdania.
Naukowcy wierzą, że wcześniej mówiono wzorując się na modelu S-O-V.
Na tym systemie bazują wszystkie języki.
Potem jednak obrały rozbieżny rozwój.
Dlaczego tak się stało, nie wiadomo.
Zmiana budowy zdania musi mieć jednak powód.
Ponieważ w ewolucji występuje wszystko to, co ma korzyści…