‫שיחון‬

he ‫מילות חיבור 3‬   »   ps ترکیبونه 3

‫96 [תשעים ושש]‬

‫מילות חיבור 3‬

‫מילות חיבור 3‬

96 [ نهه شپیته ]

96 [ نهه شپیته ]

ترکیبونه 3

ترکیبونه 3

בחר כיצד תרצה לראות את התרגום:   
עברית פשטו נגן יותר
‫אני קם / ה כאשר השעון המעורר מצלצל.‬ زه ژر تر ژره پاڅیږم لکه څنګه چې د الارم ساعت غږیږي. زه ژر تر ژره پاڅیږم لکه څنګه چې د الارم ساعت غږیږي. 1
ز-----تر--ره ---یږ--ل---څنګه-------ل-رم ---- غږ-ږي. زه ژر تر ژره پاڅیږم لکه څنګه چې د الارم ساعت غږیږي.
‫אני מרגיש עייף / ה כשאני צריך / ה ללמוד.‬ زه ستړی کیږم کله چې زه باید مطالعه وکړم. زه ستړی کیږم کله چې زه باید مطالعه وکړم. 1
ز---ت-ی ک--م --ه--ې----با-د م-ال-- -کړ-. زه ستړی کیږم کله چې زه باید مطالعه وکړم.
‫אני אפסיק לעבוד כשאגיע לגיל שישים. زه به کار بند کړم کله چې زه 60 کلن یم. زه به کار بند کړم کله چې زه 60 کلن یم. 1
زه--- ------- ک-----ه ----ه-6- -ل- ی-. زه به کار بند کړم کله چې زه 60 کلن یم.
‫מתי תתקשר / י?‬ ته کله ٹیلیفون کوې؟ ته کله ٹیلیفون کوې؟ 1
t----a yl--o--koê ta kla ylyfon koê
‫כשיהיה לי רגע פנוי.‬ لکه څنګه چې زه یوه شیبه لرم. لکه څنګه چې زه یوه شیبه لرم. 1
ل-ه څ-ګ--چې-زه-ی-- ش-به ---. لکه څنګه چې زه یوه شیبه لرم.
‫הוא יתקשר כשיהיה לו קצת זמן.‬ هغه به ژر تر ژره تلیفون وکړي کله چې هغه یو څه وخت ولري. هغه به ژر تر ژره تلیفون وکړي کله چې هغه یو څه وخت ولري. 1
ه-ه ب-----تر---- ت-ی-و- -ک-ي ک-ه -ې---ه--و------ت و-ري. هغه به ژر تر ژره تلیفون وکړي کله چې هغه یو څه وخت ولري.
‫כמה זמן תעבוד / תעבדי?‬ څومره وخت به کار کوي؟ څومره وخت به کار کوي؟ 1
څ-م-ه-وخ- به-ک-ر -و-؟ څومره وخت به کار کوي؟
‫אני אעבוד כל זמן שאוכל.‬ زه به تر هغه وخته پورې کار وکړم چې زه یې کولی شم. زه به تر هغه وخته پورې کار وکړم چې زه یې کولی شم. 1
za b--t- aǧ- oǩta--o-ê kār --ṟ- çê -a yê --l- šm za ba tr aǧa oǩta porê kār okṟm çê za yê koly šm
‫אני אעבוד כל זמן שאהיה בריא / ה.‬ زه به تر هغه وخته پورې کار وکړم چې زه روغ یم. زه به تر هغه وخته پورې کار وکړم چې زه روغ یم. 1
za -a--r -ǧa o-ta---rê kā- o--m çê-z- -oǧ--m za ba tr aǧa oǩta porê kār okṟm çê za roǧ ym
‫הוא שוכב במיטה במקום לעבוד.‬ هغه د کار کولو پر ځای په بستر کې پروت دی. هغه د کار کولو پر ځای په بستر کې پروت دی. 1
هغه --کار -ول---ر -ای -ه -----ک- پ-و- --. هغه د کار کولو پر ځای په بستر کې پروت دی.
‫היא קוראת עיתון במקום לבשל.‬ هغه د پخلي پر ځای ورځپاڼه لولي. هغه د پخلي پر ځای ورځپاڼه لولي. 1
ه---- پ--ي----ځ--------ڼه-----. هغه د پخلي پر ځای ورځپاڼه لولي.
‫הוא יושב בפאב במקום ללכת הביתה.‬ هغه کور ته د تګ پر ځای په پب کې ناست دی. هغه کور ته د تګ پر ځای په پب کې ناست دی. 1
هغه---- -- --ت- پر-ځای-په-پ---ې ناس--دی. هغه کور ته د تګ پر ځای په پب کې ناست دی.
‫עד כמה שאני יודע הוא גר כאן.‬ تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، هغه دلته ژوند کوي. تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، هغه دلته ژوند کوي. 1
ت- ----ځ-یه-چ- -- -وهی-م- -غ- --ته ژون- ---. تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، هغه دلته ژوند کوي.
‫עד כמה שאני יודע אשתו חולה.‬ تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، میرمن یې ناروغه ده. تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، میرمن یې ناروغه ده. 1
تر ----ځا-- -- زه----ی--- ----ن-یې نا-وغه---. تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، میرمن یې ناروغه ده.
‫עד כמה שאני יודע הוא מובטל.‬ تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، هغه وزګار دی. تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، هغه وزګار دی. 1
ت- ----ځ-ی----------ه---، -غ-----ار --. تر هغه ځایه چې زه پوهیږم، هغه وزګار دی.
‫התעוררתי מאוחר אחרת הייתי מגיע / ה בזמן.‬ ما که ډیر خوب نه و کړی ، نو زه به په وخت تللی وم. ما که ډیر خوب نه و کړی ، نو زه به په وخت تللی وم. 1
mā--a-ḏ---ǩ-b----- k-y-n---a-ba----o-----ly -m mā ka ḏyr ǩob na o kṟy no za ba pa oǩt tlly om
‫איחרתי לאוטובוס אחרת הייתי מגיע / ה בזמן.‬ ما که بس له لاسه ورکړی و، زه به په وخت راغلی وم. ما که بس له لاسه ورکړی و، زه به په وخت راغلی وم. 1
mā -a -- -- ---a -rk-- o -a--a-p- o-t--ā--y om mā ka bs la lāsa orkṟy o za ba pa oǩt rāǧly om
‫לא מצאתי את הדרך אחרת הייתי מגיע / ה בזמן.‬ ما لاره نه وه موندلې، که نه نو زه به په وخت راغلی وم. ما لاره نه وه موندلې، که نه نو زه به په وخت راغلی وم. 1
m-------n--o- m---l- k- -- -o--- b- -- -ǩt --ǧ----m mā lāra na oa mondlê ka na no za ba pa oǩt rāǧly om

‫שפה ומתמטיקה‬

‫חשיבה ושפה שייכים יחדיו.‬ ‫והם משפיעים אחת על השנייה.‬ ‫מבנים לשוניים מעצבים את מבני החשיבה שלנו.‬ ‫למשל, יש שפות שאין בהן את המילים לתאר מספרים.‬ ‫דוברי שפות אלה לא מבינים את המושג מספרים.‬ ‫גם מתמטיקה ושפות שייכות איכשהו יחדיו.‬ ‫מבנים דקדוקיים ומתמטיים הם לעתים קרובות דומים.‬ ‫יש חוקרים שמאמינים שנעשה להם גם עיבוד דומה במוח.‬ ‫הם חושבים שמרכז השפות שלנו גם אחראי על עיבוד מתמטיקה.‬ ‫והוא יכול לעזור למוחנו לעשות חישובים.‬ ‫אך מחקרים חדשים מגיעים לתוצאה שונה.‬ ‫הם מראים שמוחנו מעבד מתמטיקה גם ללא שפה.‬ ‫>חוקרים בדקו שלושה גברים.‬ ‫מוחם של הנבדקים היה פצוע.‬ ‫ומרכז השפות במוח ניזוק כתוצאה מהפציעה.‬ ‫היה לגברים קושי גדול בדיבור.‬ ‫והם לא יכלו להרכיב משפטים פשוטים.‬ ‫הם גם לא יכלו להבין מילים.‬ ‫הגברים היו צריכים לפתור שאלות בחשבון לאחר מבחן השפה.‬ ‫חלק מהחידות המתמטיות האלה היו מאוד מסובכים.‬ ‫והם הצליחו לפתור אותן למרות זאת!‬ ‫תוצאת מחקר זה היא מאוד מעניינת.‬ ‫היא מראה שמתמטיקה לא מקודדת בעזרת מילים.‬ ‫יכול להיות שיש לשפה ולמתמטיקה את אותו בסיס.‬ ‫לשתיהן נעשה עיבוד על ידי אותו מרכז במוח.‬ ‫אך מוחנו לא צריך לתרגם מתמטיקה לשפה קודם.‬ ‫אולי מתפתחות שפה ומתמטיקה גם יחדיו...‬ ‫והן נפרדות אחת מהשנייה כשמוחנו מסיים להתפתח!‬